اخلاق و عرفان شیعی

تقدم‌ شیعه‌ در علم‌ مکارم‌ اخلاق‌

اوَّلین‌ کسی‌ که‌ در این‌ علم‌ تصنیف‌ نمود، امیرالمومنین‌ علی‌ بن‌ أبیطالب‌ (علیه السلام) است‌ که‌ کتابی‌ در هنگام‌ مراجعتش‌ از جنگ‌ صِفّین‌ بنوشت‌، و آن‌ را به‌ سوی‌ فرزندش‌ حسن‌ یا محمد بن‌ حَنَفِیَّه‌ ارسال‌ فرمود. این‌ مکتوب‌، مکتوب‌ طویل…

رویکردهاى اخلاقى- معنوى در سده هاى نخست

بدون شک قرآن کریم آغازگر اخلاق در دنیاى اسلام است. اخلاق به عنوان آموزه اى مهم در بسیارى از آیات مورد سفارش قرار گرفته و پیامبران به عنوان پیام آوران الهى همواره میان مردم به اخلاق شهرت داشتند و مردم را به حسن خلق سفارش مى کردند. پیامبر اسلام حضرت …

رویکرد اخلاق نقلى

تاریخچه اخلاق نقلى رویکرد اخلاق روایى را مى توان قدیمى ترین رویکرد در اخلاق اسلامى دانست؛ چرا که در بدو اسلام آموزه هاى اخلاقى، تنها در قالب آیات قرآن و احادیث نبوى توسط صحابه، سفیران و مبلغان اسلام منتقل مى شد. در اخلاق نقلى، آموزه هاى اخل…

شخصیت ها و آثار مهم رویکرد اخلاق نقلى تا قرن پنجم

  اهوازى، حسین بن سعید (زنده در ۲۲۰ ق) حسین بن سعیدبن حمادبن سعید کوفى اهوازى، از اصحاب امام رضا، امام جواد و امام هادى (علیهم السلام) و از راویان معروف شیعه در قرن دوم و سوم هجرى است. در کوفه به دنیا آمد و در قم وفات یافت و در همان جا به…

شخصیت ها و آثار مهم رویکرد اخلاق نقلى از قرن پنجم تا قرن دهم

خاندان طبرسى [۱] این خاندان بین شیعیان معروف و داراى کتاب هایى ارزشمندى هستند. علامه مجلسى در ابتداى بحارالأنوار وقتى به نام ایشان مى رسد، مى نویسد: کتاب هاى خاندان طبرسى از نظر اطمینان و شهرت مانند خورشیدى وسط آسمان مى درخشند و هیچ نیازى …

شخصیت ها و آثار مهم رویکرد اخلاق نقلى از قرن دهم به بعد

عاملى، حسین بن عبد الصّمد عزالدین حسین بن عبد الصمد عاملى، پدر شیخ بهائى که نسب از حارث بن عبدالله أعور همدانى، صحابى مشهور امیرالمؤمنین علیه السلام مى برد. در سال ۹۱۸ ق در خاندان اهل علم و فضل زاده شد. او از برجسته ترین شاگردان شهید ثانى (۹۶۵ ق) و…

رویکرد دعایى- مناجاتى در‏ اخلاق نقلی

از جمله رویکردهاى مهمى که ذیل مکتب اخلاق نقلى قرار مى گیرد، رویکرد «دعایى- مناجاتى» است. میان کتاب هاى اخلاقى مأثور، طیفى از کتاب ها وجود دارد که در قالب ادعیه و اعمال یومیه، تربیت و کمال انسان را پى مى جوید. مطابق این رویکرد خودسازى معنوى، تهذیب …

رویکرد اخلاق عقلى

مقدمه مکتب اخلاق عقلى- فلسفى در سده هاى نخست در دنیاى اسلام پدید آمد و بیش از هزار سال ادامه یافت. اخلاق عقلى با خردورزى هاى متکلمان در مبانى و مبادى عقلى اخلاق بنا نهاده شد و بعدها در نهضت ترجمه رشد یافت و با تلاش عالمان و اندیشمندان اسلامى…

محمدبن زکریاى رازی و آثار مهم رویکرد اخلاق عقلی او

محمدبن زکریاى رازى که به جالینوس عرب و فیلسوف عرب مشهور است در سال ۲۵۱ ق در رى به دنیا آمد. از دوران جوانى او اطلاعى در دسترس نیست؛ اما به گفته برخى او در عنفوان جوانى به زرگرى اشتغال داشت و رفته رفته به کیمیا علاقه مند شد. او بر اثر انجام …

رویکرد اخلاق عقلی ابو نصر فارابى و آثار او

استاد فلاسفه، ابونصر محمدبن طرخان [۱] فارابى (۳۳۹- ۲۶۰ ق) بى تردید بزرگ ترین حکیم مسلمان شیعه [۲] در سده چهارم هجرى است. وى ادبیات عرب، منطق، فلسفه، کلام،حکمت، هیئت، ریاضى، موسیقى، سیاست و علم الاجتماع را به خوبى مى دانست و بر چندین زبان تسلط داشت.…